Een succesvolle overname staat of valt met de juiste financiering. In de praktijk zien wij dat ondernemers en investeerders steeds vaker kijken naar alternatieve financieringsvormen naast de traditionele bankfinanciering. Een van deze vormen is de unitranche financiering.

Deze financieringsvorm wordt met name gebruikt bij strategische overnames en transacties met private equity. In dit artikel leggen wij uit wat een unitranche financiering is, hoe deze werkt en wanneer deze interessant kan zijn voor ondernemers en investeerders.

Wat is een unitranche financiering?

Een unitranche financiering is een vorm van vreemd vermogen waarbij senior debt en junior debt worden gecombineerd in één lening. Bij een traditionele financieringsstructuur wordt vaak onderscheid gemaakt tussen verschillende lagen van financiering. Senior debt is daarbij de lening met de hoogste rangorde en wordt doorgaans als eerste terugbetaald (doorgaans bancaire financiering). Junior debt, ook wel achtergestelde lening genoemd, heeft een lagere rangorde en wordt pas na de senior financier terugbetaald.

Bij een unitranche financiering worden deze financieringslagen samengebracht in één financieringsfaciliteit. In plaats van een aparte senior lening en een aparte achtergestelde lening, is er sprake van één kredietovereenkomst, één rentepercentage en één set voorwaarden.

Voor de onderneming betekent dit in de praktijk dat er met één financier of één financieringsgroep wordt gewerkt. Hierdoor is de structuur overzichtelijker en kan het financieringsproces vaak sneller worden doorlopen. De rente ligt doorgaans hoger dan bij een reguliere senior banklening, maar lager dan bij een combinatie met duurdere junior debt.

Hoe werkt unitranche financiering?

Bij een unitranche financiering verstrekt de financier één lening die economisch gezien kenmerken heeft van zowel senior als junior debt. De financier accepteert daarbij vaak een hogere leverage dan een traditionele bank. Dat maakt deze vorm interessant wanneer een onderneming meer financiering nodig heeft dan de bank zelfstandig kan of wil verstrekken.

De lening heeft meestal een duidelijke looptijd en kent vaak beperkte aflossingen gedurende de looptijd. In veel gevallen wordt een groter deel van de lening aan het einde van de looptijd afgelost. Dit kan aantrekkelijk zijn voor ondernemingen die hun kasstromen in de komende jaren willen gebruiken voor groei, integratie of verdere acquisities.

Voor financiers is het rendement hoger dan bij traditionele senior leningen. Daar staat tegenover dat zij ook meer risico lopen. Daarom kijken unitranche financiers kritisch naar de kwaliteit van de onderneming, het managementteam, de kasstroom, de marktpositie en de groeiplannen.

Wanneer is unitranche financiering interessant?

Unitranche financiering wordt vooral ingezet bij grotere financieringsbehoeften. Denk aan een ondernemer die een strategische overname wil doen, een managementteam dat een onderneming wil overnemen of een private equity partij die een buy-and-build-strategie wil financieren.

Deze vorm van financiering kan interessant zijn wanneer:

• de gewenste financiering hoger is dan wat de bank wil verstrekken;
• snelheid en zekerheid van financiering belangrijk zijn;
• de onderneming voorspelbare kasstromen heeft;
• de onderneming voldoende schaalgrootte en EBITDA heeft;
• er een duidelijke groei- of overnamestrategie ligt;
• de aandeelhouders verwatering willen voorkomen.

Voor kleinere ondernemingen is unitranche financiering vaak minder geschikt. De transactiekosten en minimale financieringsomvang maken dat deze vorm vooral relevant is voor het grotere MKB en MKB+.

De voordelen van unitranche financiering

Het belangrijkste voordeel van unitranche financiering is eenvoud. In plaats van meerdere financiers, verschillende leningdocumentatie en uiteenlopende voorwaarden, wordt gewerkt met één financieringsstructuur. Dat maakt het proces overzichtelijker voor de ondernemer en voor de adviseurs die betrokken zijn bij de transactie.

Daarnaast kan unitranche financiering zorgen voor meer snelheid. Bij een overnameproces is timing vaak cruciaal. Een koper wil zekerheid kunnen bieden aan de verkoper en voorkomen dat het financieringstraject onnodig lang duurt. Een unitranche financier kan in bepaalde situaties sneller schakelen dan een combinatie van bank, mezzanine financier en andere kapitaalverstrekkers.

Ook de flexibiliteit is een belangrijk voordeel. Unitranche financiers kijken vaak breder naar de onderneming en de strategie achter de financieringsaanvraag. Daardoor kan er meer ruimte ontstaan voor maatwerk, bijvoorbeeld bij een buy-and-build-strategie of een herfinanciering waarbij toekomstige groei een belangrijke rol speelt.

De aandachtspunten en risico’s

Tegenover de voordelen staan ook aandachtspunten. Een unitranche financiering is doorgaans duurder dan een reguliere banklening. De hogere rente is logisch, omdat de financier meer risico neemt en vaak een groter deel van de totale financieringsbehoefte invult.

Daarnaast kunnen de voorwaarden complex zijn. Denk aan convenanten, aflossingsafspraken, beperkingen op extra schulden, dividenduitkeringen of aanvullende acquisities. Het is daarom belangrijk om niet alleen naar de hoogte van de financiering te kijken, maar ook naar de flexibiliteit binnen de documentatie.

Ook moet goed worden beoordeeld of de onderneming de financieringslasten op lange termijn kan dragen. Een hogere leverage kan aantrekkelijk zijn bij een overname, maar kan ook druk zetten op de kasstroom wanneer de resultaten tegenvallen. Een realistische financiële prognose en een duidelijke sensitiviteitsanalyse zijn daarom essentieel.

Unitranche financiering bij overnames

Bij overnames speelt financiering een centrale rol. De koper wil voldoende slagkracht hebben, terwijl de verkoper zekerheid wil over de haalbaarheid van de transactie. Unitranche financiering kan in dat proces helpen om de financieringsstructuur sneller en eenvoudiger rond te krijgen.

Voor private equity partijen kan unitranche financiering interessant zijn omdat het aansluit bij transacties waarbij snelheid, schaalbaarheid en flexibiliteit belangrijk zijn. Ook bij strategische kopers kan deze vorm passen, bijvoorbeeld wanneer een onderneming een add-on acquisitie wil doen en de bestaande bankruimte onvoldoende is.

Toch is unitranche financiering niet voor elke transactie de beste oplossing. Soms is een bancaire financiering in combinatie met eigen middelen, vendor loan of achtergestelde lening passender. De optimale financieringsstructuur hangt af van de onderneming, de kasstroom, de transactieomvang, het risicoprofiel en de wensen van koper en verkoper.

De rol van een adviseur

Het aantrekken van unitranche financiering vraagt om een zorgvuldige voorbereiding. Financiers willen een duidelijk beeld van de onderneming, de markt, de historische prestaties, de prognoses en de rationale achter de financiering. Een goed financieringsmemorandum en een doordachte financiële analyse zijn hierbij van groot belang.

Een adviseur helpt bij het bepalen van de juiste financieringsstructuur, het benaderen van passende financiers, het vergelijken van term sheets en het voeren van onderhandelingen. Daarbij gaat het niet alleen om de laagste rente, maar vooral om de beste combinatie van voorwaarden, flexibiliteit en uitvoerbaarheid.

Unitranche financiering via Venturefirm en Fundfirm

Bij Venturefirm begeleiden wij ondernemers, managementteams en investeerders bij koop- en verkooptrajecten, waardebepalingen en financieringsvraagstukken. Via Fundfirm beschikken wij over gespecialiseerde kennis op het gebied van debt advisory en overnamefinanciering.

Overweegt u een overname, management buy-out, herfinanciering of groeifinanciering? Dan kan unitranche financiering mogelijk een interessante optie zijn. Wij helpen u graag bij het beoordelen van de mogelijkheden en het structureren van een passende financieringsoplossing.

Neem vrijblijvend contact met ons op om de mogelijkheden te bespreken.